TRM Labs ve Chainalysis’in tahminlerine göre, hem devlet bağlantılı grupların hem de bireysel yatırımcıların dijital para birimlerine yönelmesiyle İran’ın kripto işlem hacimleri geçen yıl tahmini 8-10 milyar dolara ulaştı.
ABD merkezli blockchain analiz şirketi TRM Labs’ın küresel politika başkanı Ari Redbord, Hazine Bakanlığı’nın endişeleri hakkında doğrudan bilgi sahibi olduğunu belirterek, Hazine Bakanlığı’nın şu anda kripto platformlarının devlet bağlantılı aktörlerin yurt dışına para transferi yaparken, döviz elde ederken veya mal tedarik ederken yaptırımlardan kaçınmalarını sağlayıp sağlamadığını incelediğini söyledi.
İran kripto para işlem hacmi ile dikkat çekiyor
Bir Hazine Bakanlığı sözcüsü, İran’ı destekleyen ve yaptırımlardan kaçınmak için kripto para kullananlar da dahil olmak üzere “gölge bankacılık” ağlarına karşı alınan önlemleri açıklayan Eylül ayındaki bir açıklamayı referans gösterdi. Redbord, soruşturulan herhangi bir kripto para platformunu veya bunların nerede bulunduğunu belirtmedi.
TRM Labs, geçen yıl İran’da yaklaşık 10 milyar dolarlık kripto para faaliyeti olduğunu, 2024’te ise bu rakamın 11.4 milyar dolar olacağını tahmin ediyor. ABD merkezli bir diğer blockchain analiz şirketi Chainalysis, İran cüzdanlarının 2025’te rekor bir seviye olan 7.8 milyar dolar aldığını, bu rakamın 2024’te 7.4 milyar dolar ve 2023’te 3.17 milyar dolar olduğunu belirtti.
Uluslararası Para Fonu, kripto paraların küresel finans sisteminin küçük bir parçası olmaya devam ettiğini, ancak zayıf para birimlerine sahip gelişmekte olan piyasalarda kullanımının artmasının beklendiğini söyledi. İran, dolar bazlı sistemden fiilen kopmuş durumda ve riyal para biriminde hızlı bir değer kaybı yaşadı. ABD hükümetinin Enerji Bilgi İdaresi’nin son tahminlerine göre, petrol gelirleri 2023’te 53 milyar dolara ulaşarak, İran’ın en büyük döviz kaynağı olmaya devam ediyor.
Birleşik Krallık düşünce kuruluşu Royal United Services Institute’un Finans ve Güvenlik Merkezi direktörü Tom Keatinge, “İran ekonomisine ne kadar çok baskı yapılırsa, sonuçlarıyla başa çıkmaya o kadar hazır olunmalıdır; bu sonuçlardan biri de kripto paraların artan kullanımıdır” dedi.
İran ayrıca geçen yıl İsrail ile 12 günlük savaş ve Amerikan’ın nükleer tesislerine yönelik saldırıları da dahil olmak üzere bir dizi krizle karşı karşıya kaldı. Son dönemdeki hükümet karşıtı protesto dalgası ve Tahran hükümetinin ölümcül baskısı, ABD Başkanı Donald Trump’tan daha fazla askeri müdahale tehdidine ve İran maliyesinin yeniden incelenmesine yol açtı.
