Özet: Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ile bağlı kuruluşlarına 2027 için 368,7 milyar TL bütçe önerildi. TÜBİTAK’a 79,5 milyar TL, KOSGEB’e 18,1 milyar TL ayrılıyor. Bakan Mehmet Fatih Kacır, veri merkezlerinde en az 1 gigavat kurulu güç ve 2027’de devreye girecek 54 kübitlik kuantum bilgisayarı hedefledi.
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı 2027 bütçesi, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda sunuldu. Ticaret Gazetesi’nin 2 Kasım 2026 tarihli haberine göre Bakanlık, bağlı ve ilgili kuruluşlar için toplam teklif 368 milyar 669 milyon 202 bin TL. Bu tutar, TCMB’nin 30 Ekim 2026 dolar kuruyla yaklaşık 7,4 milyar dolara denk geliyor.
Sunumu Bakan Mehmet Fatih Kacır yaptı. Teklif, 2028 için 435,8 milyar TL ve 2029 için 493,5 milyar TL kaynak öngörüyor. Yapay zeka, veri merkezleri, kuantum ve yüksek teknoloji yatırımları sunumun öne çıkan başlıkları oldu.
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı 2027 bütçesi nasıl dağılıyor?
Toplam teklifin üç ana kalemi var. Bakanlığın kendi bütçesi, TÜBİTAK ve KOSGEB, aşağıdaki tabloda yer alıyor:
| Kalem | 2027 teklifi | Toplam içindeki pay |
|---|---|---|
| Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı | 248.830.461 bin TL | Yaklaşık yüzde 67 |
| TÜBİTAK | 79.540.460 bin TL | Yaklaşık yüzde 22 |
| KOSGEB | 18.089.163 bin TL | Yaklaşık yüzde 5 |
| Toplam (bağlı ve ilgili kuruluşlar dahil) | 368.669.202 bin TL | Yüzde 100 |
Pay oranlarını açıklanan tutarlardan biz hesapladık. Kalan yaklaşık yüzde 6’lık kısım, haberde ayrı ayrı sayılmayan diğer bağlı ve ilgili kuruluşlara ait. TÜBİTAK’a ayrılan kaynak, KOSGEB’in yaklaşık 4,4 katı.
Bu oran, iki kurumun rolünü yansıtıyor. TÜBİTAK Ar-Ge ve girişim fonlarını, KOSGEB ise KOBİ ve girişimci desteklerini yönetiyor. Girişimciler için bu ayrım, hangi kapıya başvurulacağını belirliyor.
Yapay zeka ve veri merkezi hedefleri neler?
Kacır, 2026-2030 Yapay Zeka Eylem Planı’nın hedeflerini sıraladı. Plan, iki yılda en az 5 milyon kişiye yapay zeka okuryazarlığı eğitimi vermeyi amaçlıyor. Ayrıca 10 bin ileri düzey yapay zeka uzmanı ve 100 bin uygulama profesyoneli yetiştirilmesi hedefleniyor.
Veri merkezlerinde hedef, toplam kurulu gücü en az 1 gigavata çıkarmak. Bakanlık, veri merkezi ve bulut altyapısında en az 10 milyar dolar özel sektör yatırımı bekliyor. Kacır, son bir yılda yaklaşık 300 megavatlık yatırımın harekete geçirildiğini söyledi.
Kuantum tarafında da somut bir tarih verildi. 54 kübit işlemci gücüne sahip kuantum bilgisayarı 2027’de devreye alınacak. Ulusal süper bilgisayar altyapısından bugüne kadar 9 bin araştırmacı yararlandı.
Yüksek teknoloji yatırımına hangi araçlar var?
HIT-30 Yüksek Teknoloji Yatırım Programı, sunumun merkezindeydi. Program batarya, elektrikli araç, güneş hücresi, rüzgar türbini ve çip yatırımlarını kapsıyor. Savunma teknolojileri, veri merkezleri, yapay zeka ve endüstriyel robotik de listede.
Finansman tarafında TCMB’nin Yatırım Taahhütlü Avans Kredisi öne çıkıyor. Programa ayrılan kaynak 500 milyar TL’den 750 milyar TL’ye çıkarıldı. Kapsam, 1 milyar TL’nin üzerindeki yatırımlarda 310 ürün, 272 teknoloji alanı ve 36 kritik ham maddeyi içeriyor.
Kacır’a göre bu programla toplam tutarı 613 milyar TL’yi aşan 168 projenin önü açıldı. Teşvik belgeli ve 100 milyon TL’nin üzerindeki imalat yatırımları için de yeni bir finansman penceresi açıldı. Dünya Bankası iş birliğiyle yeşil ve dijital dönüşüm yatırımlarına 485 milyon dolar uygun koşullu finansman sağlanacak.
Teknoloji Hamlesi Programı’nda ise 192 milyar TL büyüklüğündeki 213 proje desteklendi. Savunma, mobilite, sağlık, petrokimya ve enerji gibi alanlarda 52 milyar dolarlık 83 yatırıma proje bazlı destek verildi. Bakanlık, bu projelerin cari dengeye yıllık 47 milyar dolar katkı sağlamasını öngörüyor.
Sanayi alanları ve bölgesel programlar
OSB, endüstri bölgesi ve sanayi sitesi projeleri için 2027’de 53 milyar TL ayrılacak. Son bir yılda 6 OSB, 7 endüstri bölgesi ve 19 yatırım alanı ilan edildi. Sanayicilere 70 bin hektar ilave yatırım alanı sağlandı.
Sanayi Alanları Master Planı, planlı sanayi alanlarını 350 bin hektara çıkarmayı hedefliyor. Plan; Samsun-Mersin, Sivas-Iğdır, Mersin-Şırnak ve Trabzon-Şırnak sanayi gelişim koridorlarını içeriyor. Yerel Kalkınma Hamlesi’nin 2026 çağrısına 446 milyar TL büyüklüğünde 816 proje başvurdu.
Sektör ve rakipler
Veri merkezi hedefini bölgedeki rakiplerle karşılaştırmak faydalı. BAE’de G42’nin Stargate kampüsünde ilk 200 megavatın devreye alınması planlanıyordu. Kampüsün kendi hedefi de 1 gigavat. Türkiye ise aynı büyüklüğü ülke genelindeki toplam kurulu güç için hedefliyor.
Suudi Arabistan’da yapay zeka altyapısı büyük ölçüde devlet şirketleri üzerinden ilerliyor. Türkiye’nin modeli ise kamu teşviki ve kredi programlarıyla özel sektör yatırımını çekmeye dayanıyor. 10 milyar dolarlık hedefin özel sektörden gelmesi bekleniyor.
Kamu desteğinin girişim tarafı da yıllık programda şekilleniyor. 2027 Yıllık Programı’nın girişimcilere getirdiklerini ayrıca derlemiştik. Bütçe teklifi, bu hedeflerin hangi kurumlar üzerinden finanse edileceğini gösteriyor.
Türkiye’ye etkisi
Teklif henüz kesinleşmiş bütçe değil. Rakamlar Plan ve Bütçe Komisyonu ile Genel Kurul görüşmelerinin ardından yasalaşacak. Bu süreçte tutarlar değişebilir.
En kritik başlık, veri merkezi kapasitesi. Yaklaşık 300 megavattan 1 gigavata uzanan yol, yerli yapay zeka şirketlerinin hesaplama gücüne erişimini doğrudan etkileyecek. Kuantum bilgisayarın devreye girmesi de araştırma ekipleri için yeni bir altyapı anlamına geliyor.
Girişimciler için ne anlama geliyor?
TÜBİTAK ve KOSGEB bütçeleri, 2027’deki hibe ve kredi çağrılarının çerçevesini çiziyor. Yapay zeka odaklı ekipler, mevcut kamu desteklerini karşılaştırdığımız rehberden yararlanabilir. Yeni çağrıların takvimi bütçe kesinleştikten sonra netleşecek.
Kısa vadeli fırsatlar için Kasım 2026 TÜBİTAK çağrı takvimini izlemek yararlı. Veri merkezi, çip ve robotik yatırımı planlayan şirketler HIT-30 ve TCMB kredi programını değerlendirebilir. Bu programlar genellikle büyük ölçekli yatırımlara yönelik.
Kaynaklar
Bu haberde Ticaret Gazetesi’nin 2 Kasım 2026 tarihli, Seda Gök imzalı bütçe sunumu haberini kullandık. Tutarlar Bakan Kacır’ın TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu sunumuna dayanıyor. Pay oranları ve dolar karşılığı, açıklanan tutarlar ile TCMB’nin 30 Ekim 2026 kuru üzerinden tarafımızca hesaplandı.