Arizona Eyalet Üniversitesi’nden yapılan yeni bir çalışma, veri merkezlerinin hem rüzgar üstü hem de rüzgar altı bölgelerindeki hava sıcaklıklarını gerçek zamanlı olarak doğrudan ölçen ilk çalışma olma özelliğini taşıyor. Veri merkezlerinin yaydığı ısı, çevredeki mahallelerdeki hava sıcaklıklarını ortalama 1,3 ila 1,6 derece Fahrenheit artırıyor ve bazı durumlarda bu artış 4 derece Fahrenheit’e kadar çıkabiliyor. Etki, tesislerin çevresinden yaklaşık beş şehir bloğu (yaklaşık 500 metre) mesafeye kadar tespit edilebiliyordu.
Veri merkezleri hava sıcaklığı üzerinde doğrudan etkili
Araştırma ekibi, baş yazar David Sailor (ASU Coğrafya Bilimleri ve Şehir Planlama Okulu direktörü), Soroush Samareh Abolhassani ve Eli Martin ile birlikte, yüksek hassasiyetli, hızlı tepki veren sıcaklık sensörlerini araçlara monte ederek, 18 Haziran – 25 Ekim 2025 tarihleri arasında Phoenix bölgesindeki veri merkezleri ve çevresindeki mahallelerde araçlarla dolaştı. Birden fazla araç kullanılması, eş zamanlı olarak rüzgar üstü ve rüzgar altı ölçümlerine olanak sağladı.
Çalışılan dört tesis, Mesa’daki 36 megavatlık tek binalı bir veri merkezinden Chandler’daki 169 megavatlık ortak yerleşim kampüsüne kadar uzanıyordu ve binlerce sunucu barındıran ve esas olarak hava bazlı soğutmaya dayanan hiper ölçekli tesislerin tipik tasarımını yansıtıyordu.
Veri merkezleri yoğun ısı kaynaklarıdır. Tek bir tesisin ürettiği atık ısı, 40.000 hanenin toplam üretimini aşabilir. Sunucuların aşırı ısınmasını önleyen sistemler olan hava soğutmalı kondenser dizileri, çevredeki ortam sıcaklığının 14 ila 25 derece Fahrenheit üzerinde hava tahliye ederek, komşu bölgelere yayılan termal dumanlar oluşturur. Bu etkiler hızla artar. Hava sıcaklığındaki 1 derecelik bir artış, tüm mahallelerde klima kullanımını artırmaya yeter ve bu klimalar da ek ısıyı tekrar çevreye yayar.
ABD’deki veri merkezi kapasitesinin 2030 yılına kadar iki katından fazla artması öngörüldüğünden, çok sayıda tesisin yoğunlaştığı şehirlerdeki kentsel sıcaklıklar üzerindeki kümülatif etki önemli olabilir. Sailor: “Bu veri merkezleri yalnızca 1 veya 2 derecelik ek bir ısı adası büyüklüğüne katkıda bulunsa bile, bu yine de yaşamlarımız üzerinde çok önemli bir etkiye sahip olabilir” dedi.

