Çin’in hızla büyüyen yapay zeka veri merkezi sektörü için yenilenebilir enerjiyi artırma çabaları engellerle karşılaşıyor. Sektör uzmanları, en yüksek talebi tahmin etmenin zor olduğunu ve şebeke operatörlerinin ek risk almaktan çekindiğini belirtiyor.
Yapay zeka odaklı veri merkezleri için güvenilir elektrik sağlamak, bu yılın başlarında yayınlanan Çin hükümetinin 2026 çalışma raporunda da vurgulandığı gibi stratejik bir öncelik haline geldi ve bilgi işlem altyapısı ile enerji tedarik ağları arasında daha güçlü bir entegrasyon sözü verildi.
Yapay zeka projelerinde yeşil enerji için çözülmesi gereken sorunlar var
Bu çabanın önemli bir parçası, hızla büyüyen veri merkezi sektörüne daha fazla yeşil elektrik doğrudan yönlendirmeyi amaçlayan iddialı bir plandır. Yetkililer, 2030 yılına kadar sektörün toplam enerji tüketiminin dörtte beşinin yenilenebilir enerjiden karşılanmasını hedefliyor; bu oran 2023’te sadece %11 idi.
Çinli enerji şirketi Devlet Enerji Yatırım Şirketi’nin direktörü Pei Shanpeng’e göre, Çin’deki veri merkezlerinden gelen enerji talebinin 2026 ile 2030 yılları arasında 300 milyar ila 500 milyar kilovat saat artması ve bu dönemdeki toplam elektrik talebi artışının %18’ini oluşturması bekleniyor. Tahminlerin alt sınırı, kabaca İngiltere’nin yıllık toplam enerji tüketimine eşdeğer. Ancak Çin’deki veri merkezlerinden gelen artan talebe rağmen, sektörün, alüminyum eritme gibi geleneksel enerji yoğun endüstrilere kıyasla yeşil enerji sağlayıcıları için pek uygun olmadığı belirtiliyor. Bunun başlıca nedeni, zirve talebinin tahmin edilmesinin daha zor olmasıdır.
Pei Pekin’de düzenlenen bir sektör konferansında: “En azından şimdilik, (güç talebini yönetmede) çok esnek görünmüyorlar. Anladığımız kadarıyla, (veri merkezleri) güç tüketim yükünü pek ayarlayamıyorlar. GPU’lar çok pahalı, bu nedenle satın alındıktan sonra operatörler bunları mümkün olduğunca hızlı ve yoğun bir şekilde kullanmak istiyorlar” dedi.
Veri merkezlerinin yeşil enerji kullanımını genişletme çabasının, elektrik maliyetlerini düşürmekten ziyade emisyonları azaltmayı hedeflediğini söyledi. Uzmanlar ayrıca, veri merkezlerine doğrudan yeşil enerji bağlantılarının daha geniş çapta benimsenmesinin, bu tür ağların elektrik satışlarında düşüşe yol açacağından ve talep yavaşlarsa veya düşerse iletim ve dağıtım altyapısına yapılan büyük yatırımların geri kazanılmasını zorlaştıracağından endişe duyan şebeke operatörlerinden dirençle karşılaşabileceğini söyledi.