NASA, Caltech ile olan sözleşmesi 2028’de sona erdiğinde Jet İtki Laboratuvarı’nı (JPL) kimin yöneteceğine dair ihale açıyor. Bu oldukça önemli bir gelişme, çünkü Caltech, 1936’daki kuruluşundan beri programı yönetiyor. JPL aslında NASA’dan yirmi yıldan fazla bir süre önce kurulmuştu. Bu, Caltech’in dışlandığı anlamına gelmiyor. Sadece NASA’nın diğer seçenekleri araştırdığı anlamına geliyor. Ajans, “ABD uzay ekonomisinin hızlı büyümesi, artık rekabetçi bir pazarın olabileceğini gösteriyor” diyerek, ilgili tüm taraflardan yanıt almak için bir duyuru yayınladı.
NASA JPL laboratuvarının geleceğini belirleyecek
NASA, “bu sözleşme için bir yarışma düzenlemenin” ajansın “alternatif yönetim yaklaşımlarının potansiyel faydalarını değerlendirmesini” sağlayacağını söylüyor. Bu, “görev performansını, yeniliği ve genel maliyet ve operasyonel verimliliği artırma fırsatlarını” içeriyor. Ayrıca bunun “verimlilik bulmak için daha geniş bir hükümet ve ajans çapında çabanın” bir parçası olduğunu da belirtti. Trump yönetimi, son aylarda NASA’yı hedef alarak Kongre’den ajansın bütçesini %23 oranında kesmesini istedi.
Bu kesintiler JPL’yi de doğrudan etkileyecektir. NASA’nın, büyük bütçeli yeni bir yönetim ortağı arıyor olması mümkün. Uzay ajansının finansmanı, 7 trilyon dolarlık federal bütçenin yaklaşık %0,35’ini oluşturuyor ve sonuçta her kuruşun önemli olduğu ciddi bir dönemdeyiz. Caltech değilse, JBL’yi kim yönetebilir? Bu sözleşme en az 30 milyar dolar değerinde olacak ve potansiyel teklif verenler arasında güçlü havacılık ve uzay mühendisliği geçmişine sahip diğer üniversiteler, ayrıca Lockheed Martin ve Boeing gibi yükleniciler de yer alabilir.
Bu proje teknik olarak Federal Fonlu Araştırma ve Geliştirme Merkezi (FFRDC) olarak sınıflandırılıyor. Bu projeler genellikle üniversiteler gibi kar amacı gütmeyen kuruluşlar veya mevcut bir şirketin hayırsever kolu tarafından yönetilir. Ancak, 2026 yılındayız ve artık hiçbir şeyin önemi yok, bu yüzden bunun nasıl sonuçlanacağını kim bilebilir? Uzay ajansı, proje sürekliliğini sağlamak için sözleşmenin 2028’de sona ermesinden çok önce yeni bir ortak arayışına başladığını söylüyor. 2028 yılına kadar ne olursa olsun, laboratuvar faaliyetleri etkilenmemelidir.
