Ayak izleri, en yaygın dinozor fosili türleri arasında. Bazen bilim insanları tek, yalnız bir ayak izi buluyor. Bazen de bir dans pistini andıran, bir tür dinozor diskoteği gibi kaotik bir iz yığınıyla karşılaşıyor. Ancak hangi dinozorun hangi izi bıraktığını belirlemek oldukça zor.
Yapay zeka fosil izleri için kullanılıyor
Araştırmacılar, verilen bir ayak izinin sekiz farklı özelliğine dayanarak, izlerden sorumlu dinozor türünü belirlemeye yardımcı olmak için yapay zekayı kullanan bir yöntem geliştirdiler. Almanya’daki Helmholtz-Zentrum Berlin araştırma merkezinden fizikçi Gregor Hartmann, bilimsel dergi Proceedings of the National Academy of Sciences’da yayınlanan araştırmanın baş yazarı olarak: “İzleri sınıflandırmak ve karşılaştırmak için objektif bir yol sağlar ve öznel insan yorumuna olan bağımlılığı azaltır” dedi.
Edinburgh Üniversitesi paleontoloğu ve çalışmanın kıdemli yazarı Steve Brusatte: “İzleri iz bırakanla eşleştirmek büyük bir zorluktur ve paleontologlar nesillerdir bunun hakkında tartışıyorlar” dedi. Dinozorlar, kemikler, dişler ve pençeler, derilerinin izleri, dışkı ve kusmuk, midelerinde sindirilmemiş kalıntılar, yumurta kabukları ve yuva kalıntıları da dahil olmak üzere çok sayıda fosilleşmiş kalıntı bıraktılar. Ancak ayak izleri genellikle daha bol miktarda bulunur ve bilim insanlarına, bir dinozorun yaşadığı çevre türü ve diğer izler mevcut olduğunda, ekosistemi paylaştığı hayvan türleri de dahil olmak üzere çok şey anlatabilir.
Yeni yöntem, 150 milyon yıllık dinozor tarihini kapsayan 1.974 ayak izi silüetinin algoritma tarafından analiz edilmesiyle geliştirildi ve yapay zeka, bu izlerin şekillerindeki varyansı açıklayan sekiz özelliği belirledi. Bu özellikler şunları içeriyordu: ayağın yere temas alanını yansıtan genel yük ve şekil; yükleme pozisyonu; ayak parmaklarının yayılımı; ayak parmaklarının ayağa nasıl bağlandığı; topuk pozisyonu; topuktan gelen yük; ayak parmaklarının topuğa göre göreceli vurgusu; ve izin sol ve sağ tarafları arasındaki şekil farklılığı. Daha önce bulunan ayak izlerinin birçoğu uzmanlar tarafından belirli bir dinozor türüne ait olduğu güvenle tespit edilmişti. Algoritma farklılaşma özelliklerini belirledikten sonra, uzmanlar gelecekteki izlerin tanımlanmasına rehberlik etmek amacıyla bu özelliklerin izleri bıraktığı düşünülen çeşitli dinozor türleriyle nasıl eşleştiğini haritalandırdılar.
