Dünya, ABD teknoloji sektörünün insan seviyesinde yapay zekayı hayata geçirip geçiremeyeceğini ve dolayısıyla toplumsal sözleşmeyi ve ekonomiyi tamamen değiştirip değiştiremeyeceğini merakla beklerken, uzmanlar teknolojinin mevcut versiyonlarının iş yerlerini sinsi yollarla yeniden şekillendirdiği konusunda uyarıyor.
Algoritmik yönetim iş dünyasında ses getiriyor
Bu hafta, 40 Avrupa ülkesinde yaklaşık 45 milyon işçiyi temsil eden bir grup olan Avrupa Sendikalar Konfederasyonu (ETUC), işyerlerini giderek daha fazla kontrol eden algoritmaların rahatsız edici etkisi hakkında kapsamlı bir rapor yayınladı.
“Algoritmayla Müzakere” başlıklı 70 sayfalık araştırma, algoritmik yönetim, yani iş başındaki çalışanları denetlemek için yapay zeka programlarının kullanımı hakkındaki temel gerçekleri ortaya koyuyor. Distopik bir fanteziden çok uzak olan ETUC, okuyucularını teknolojinin endişe verici yükselişine karşı uyarıyor. Nitekim, bu yıl yapılan erken bir araştırma, AB genelindeki iş sahalarının %79’unun ve ABD’dekilerin %90’ının, tabandaki çalışanları yönetmek için halihazırda en az bir algoritmik yönetim aracı kullandığını ortaya koydu.
Patronlarımız iş yerinde yeni bir yazılım çıkardığında çoğumuz gözlerimizi devirsek de, algoritmik yönetim iş yerindeki güç dinamiklerini kökten değiştiriyor. ETUC’nin de uyardığı gibi, bu değişiklikler hiçbir zaman çalışanların lehine sonuçlanmıyor gibi görünüyor. Sonuç olarak, ETUC kılavuzu, yapay zeka yönetiminden kaynaklanan yedi riski (ya da bakış açınıza bağlı olarak işlevi) belirliyor: ayrımcı iş atamaları, dalgalanan ücretler, işçi kontrolünün kaybı, sürekli gözetim, mantıksız performans değerlendirmeleri, otomatik cezalandırma ve ödeme yapılmaması.
Raporda: “Algoritmik yönetim, iş dağılımını ve ücreti belirlemek için genellikle şeffaf olmayan ve çoğu zaman ayrımcı yöntemler kullanıyor. Çalışanlar, özerkliği azaltan ve mahremiyeti zedeleyen yoğun gözetim biçimleriyle mücadele etmek zorunda kalıyor. Çalışanlar, şeffaf olmayan ve çalışanların görüşlerine fırsat vermeyen yöntemlerle değerlendiriliyor” ifadeleri yer alıyor.
