İngiltere’nin önde gelen mobil operatörleri, ülkenin Rekabet Temyiz Mahkemesi’ne (CAT) açılan bir davada sadık müşterilerini cezalandırmakla suçlanıyor. Suçlama “yeni cep telefonu + veri-ses paketi” şeklinde bir pakete üye olan mobil abonelerin, cihaz ödemesi bittikten sonra da aynı paketten ücretlendirilmelerinin (yani cihaz ödenmiş olmasına ve sadece ses-veri ücreti kalmasına rağmen sabit paket ücretinin devamının) haksız çıkar kazanma olduğu iddiasında.
Tüketici hakları örgütü Citizens Advice’ın eski araştırma ve içgörü başkanı Justin Gutmann, hukuk firması Charles Lyndon ile birlikte davaya öncülük ediyor. İkili davanın en az 3,3 milyar sterlin değerinde olduğuna ve 2007 yılına kadar uzanan 28 milyondan fazla bireysel sözleşmeyi ilgilendirdiğine inanıyorlar. Dava Virgin Media O2, Vodafone UK, EE ve 3 UK’nin mobil tarafını hedef alıyor. Ayrıca dava, EE’yi oluşturmak üzere birleştirilen ve artık feshedilmiş olan T-Mobile UK ve Orange UK markalarıyla yapılan sözleşmeleri de kapsıyor.
Sadakat Cezası İddiası (The Loyalty Penalty Claim) adıyla bir araya gelen ve hem konu hakkında kamuoyu oluşturmak hem de daha fazla abonenin davaya katılmasını sağlamak için aynı adla bir web sitesi kuran grup, operatörlerin asgari sürenin sonunda aylık sözleşme ödemelerinin maliyetini düşürmeyerek ve yeni abonelere kıyasla mevcut abonelerden daha fazla ücret almak suretiyle pazardaki konumlarını kötüye kullandıklarını ileri sürüyor.
Tipik bir örnek olarak ise paket olarak sunulan “yeni cihaz + SIM kontör hizmetleri” anlaşması için iki yıllık bir kombine sözleşme kabul eden ve sözleşme süresince cep telefonunun ödemesini yapan bir kullanıcının, minimum sözleşme süresi sona erdiğinde aynı tutarda ücretlendirilmeye devam etmesi ve bunun sonucunda sadece SIM anlaşması olan yeni bir müşteri olsaydı ödeyeceğinden çok daha fazlasını ödemiş olması gösteriliyor.
Mobil operatörler aynı görüşte değil
Bir EE temsilcisi Mobile World Live’a yaptığı açıklamada “spekülatif iddiaya” kesinlikle katılmadığını söyledi ve “kendilerinin bir dizi tarife ve sözleşme sonu bildirimlerini ele alarak tüm müşterilerine sağlam bir süreç sunduğunu” ekledi. Virgin Media O2 ise “bugüne kadar bu iddia konusunda kendilerinin hukuk ekibiyle herhangi bir temas kurulmadığını” söyledi. Ayrıca mobil operatör on yıl önce bölünmüş konuşma süresi ve telefon sözleşmeleri başlattığına işaret ederek böylesi bir uygulamaları olmadığını ileri sürdü.
Özetle Sadakat Cezası İddiası grubu, şirketlerin Birleşik Krallık mobil sektöründeki hakim konumlarını, uzun süreli müşterilerin sözleşme sürelerinin bitiminden sonra telefonlar için fazla ücretlendirildiği bir ‘sadakat cezası’ uygulayarak kötüye kullandıklarını iddia ediyor. Gutmann, mobil operatörlerin toplamda 28,2 milyon aboneden fazla ücret aldığını iddia ediyor ve sonuç olarak en az 3,3 milyar sterlin tazminat talep ediyor. Davanın haklı görülmesi halinde mobil operatörlerden sadece biriyle sözleşmesi olan bir kişi 1.823 Sterlin kadar tazminat alabilir. Birçok tüketicinin birden fazla mobil operatöre karşı hak talebinde bulunması ve bu nedenle daha da fazla tazminat alması bekleniyor. Toplu davalar Birleşik Krallık, Londra’daki Rekabet Temyiz Mahkemesinde açılmış durumda.
Sadakat Cezası İddiası grubunun kurulması, Citizens Advice’ın Eylül 2018’de Rekabet ve Piyasalar Kurumu’na (“CMA”) yaptığı nadir bir süper şikayetin ardından geldi. CMA ilgili şikayetle ilgili olarak “Sağlayıcıların, asgari sözleşme süresinin sonunda telefonlarını fiilen ödedikten sonra müşterilerden aynı ücreti almaya devam etmelerinin yanlış olduğunu düşünüyoruz . Bu adil değildir ve durdurulmalıdır. Müşteriler haklı olarak kazıklanmış, hayal kırıklığına uğramış ve hüsrana uğramış hissetmektedirler” şeklinde bir görüş bildirmişti.
Davayı açan Justin Gutmann konu hakkında “Bu toplu davayı açıyorum çünkü bu dört cep telefonu şirketinin Birleşik Krallık’taki milyonlarca sadık müşteriyi sadakat cezaları yoluyla sistematik olarak sömürdüğüne – çalışkan insanların ve ailelerinin cebinden 3 milyar sterlinden fazla para aldığına inanıyorum. Bu şirketler 2008 mali krizine, Covid’e ve şimdi de hayat pahalılığı krizine rağmen müşterilerinden faydalanmaya devam ettiler. Artık hesap vermelerinin zamanı geldi” diyor.
Analistler bu davanın mobil operatörlerin aleyhine sonuçlanması halinde, pazarda bazı başka değişikliklerin de önünü açabileceği görüşündeler. Örneğin sadık abonelere sunulan fiyatların, yeni aboneler ve numara taşıma ile gelen abonelerden çok daha yüksek olması sorunu gibi.
